ΘΑΛΕΙΑ Η ΜΟΥΣΑ ΤΗΣ ΒΟΥΚΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ

Στην ελληνική μυθολογία, μία από τις εννέα Μούσες ήταν και η Θάλεια, κόρη της Μνημοσύνης και του Δία. Θεωρείται πλησιέστερη στην Τερψιχόρη. Ήταν προστάτιδα ιδεατή ανθρωπόμορφη θεότητα της ευπρεπούς και κόσμιας ευθυμίας. Παριστανόταν μόνο με τα σύμβολά της: αόρατη στα συμπόσια ως εμπνεύστρια των εύθυμων τραγουδιών, στα οποία τόνιζε το πνευματώδες κυρίως στοιχείο, βοηθούμενη από την «ιλαρότητα» (ευχαρίστηση) των «ευωχουμένων» (συνδαιτυμόνων). Έτσι ως θεότητα της «καλής διάθεσης» και της έναρξης του κεφιού αποχωρούσε μόλις άρχιζε ο θορυβώδης «κώμος».
Επίσης, η Μούσα Θάλεια είχε υπό την προστασία της τη βουκολική ποίηση, δηλαδή τα αντίστοιχα σημερινά δημοτικά τραγούδια και αργότερα την κωμωδία. Γι΄ αυτό και παριστανόταν συνήθως με στέφανο κισσού στην κόμη, κρατώντας στο δεξί χέρι προσωπείο (= μάσκα) θεάτρου και στο αριστερό κοινή βακτηρία (= ράβδο), με ελαφριά ένδυση και ενίοτε με τρίχινο χιτώνα, (ακριβώς τα σημερινά ακόμη σύμβολα του χώρου της δημοτικής μουσικής).
Το όνομά της προήλθε από το ρήμα θαλλέω - Θαλλώ, που σημαίνει βλαστάνω άφθονα, ανθίζω πλούσια, ευδοκιμώ. Ρήμα που ήταν εύχρηστο μόνο στον Ενεστώτα και Παρατατικό χρόνο. Το ουσιαστικό θαλλός σήμαινε ο κάθε νέος κλώνος, κοινώς βλαστάρι.
Παραστάσεις της μούσας Θάλειας διασώθηκαν σε αγγεία, ανάγλυφα και γλυπτά, όπως το μαρμάρινο άγαλμά της στο Μουσείο του Λούβρου, καθώς επίσης και σε πίνακες ζωγραφικής όπως αυτός του Jean-Marc Nattier.

ΤΕΡΨΙΧΟΡΗ Η ΜΟΥ ΣΑ ΤΟΥ ΧΟΡΟΥ

ΤΕΡΨΙΧΟΡΗ-ΜΟΥΣΑ ΤΟΥ ΧΟΡΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΛΟΓΙΚΗΣ ΧΑΡΑΣ. ΣΥΝΟΔΕΥΕ ΠΑΝΤΑ ΤΗΝ ΜΕΛΠΟΜΕΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ΘΕΩΡΕΙΤΑΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟ, ΟΠΩΣ ΕΙΝΑΙ ΑΛΛΩΣΤΕ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΧΟΡΟΥ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ. ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΜΙΑ ΑΠΟΨΗ, Ο ΧΟΡΟΣ=Η ΧΑΡΑ (Χ) ΤΗΣ ΟΜΗΓΥΡΕΩΣ (Ο), Η ΟΠΟΙΑ ΡΕΕΙ (Ρ) ΣΤΟΝ ΧΩΡΟ (Ο) ΜΕ ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΕΣ (Σ). Η ΛΕΞΗ ΤΕΡΨΙΧΟΡΗ ΕΙΝΑΙ ΣΥΝΘΕΤΗ ΑΠΟ ΤΟ ‘ΤΕΡΠΩ’ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΕΚ ΤΟΥ ‘ΤΡΕΦΩ’ ΕΝΙΟΤΕ, ΚΑΙ ΤΗΝ ΛΕΞΗ ΧΟΡΟΣ, ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΧΟΡ-ΔΕΣ ΤΗΣ ΛΥΡΑΣ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΕΣ ΠΟΥ ΔΙΝΟΥΝ ΤΟΝ ΡΥΘΜΟ. ΧΟΡΔΗ ΕΛΕΓΕΤΟ ΤΟ ΕΝΤΕΡΟ (ΧΟΡ-ΙΟΝ) ΕΚ ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ ΚΑΤΕΣΚΕΥΑΖΕΤΟ ΤΟ ΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΝΗΜΑ ΕΠΙ ΤΟΥ ΗΧΕΙΟΥ ΤΟΥ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΟΥ.

ΠΟΛΥΜΝΙΑ-ΜΟΥΣΑ ΤΗΣ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ

ΠΟΛΥΜΝΙΑ-ΜΟΥΣΑ ΤΗΣ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΤΗΣ ΜΙΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ. ΣΤΗ ΘΕΟΓΟΝΙΑ ΤΟΥ ΗΣΙΟΔΟΥ ΠΕΡΙΓΡΑΦΕΤΑΙ ΜΕ ΤΑ ΕΞΗΣ ΛΟΓΙΑ. ‘ΤΥΝΗ.ΜΟΥΣΑΩΝ ΑΡΧΩΜΕΘΑ,ΤΑΙ ΔΙ’Ι ΠΑΤΡΙ ΥΜΝΕΥΣΑΙ…ΦΩΝΗ ΟΜΗΡΕΥΣΑΙ…’(ΣΤΙΧ.36-40). ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΟΥΜΕ ΠΛΕΟΝ ΟΤΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΟΛΥΜΝΙΑΣ ΚΡΥΒΕΙ ΚΑΤΙ ΠΟΛΥ ΠΙΟ ΣΠΟΥΔΑΙΟ ΑΠ’ΤΙΣ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ. Η ΚΡΙΣΙΜΗ ΦΡΑΣΗ, Η ΟΠΟΙΑ ΑΠΟΔΙΔΕΙ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ‘ΦΩΝΗ ΟΜΗΡΕΥΣΑΙ’ ΕΠΙΚΟΣ ΤΥΠΟΣ ΤΗΣ ΜΕΤΟΧΗΣ ΤΟΥ ΡΗΜΑΤΟΣ ΟΜΗΡΕΩ, ΠΟΥ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΕΝΕΧΥΡΙΑΖΩ, ΕΓΓΥΩΜΑΙ ΤΗ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ. ΚΙ ΑΥΤΟ ΑΚΡΙΒΩΣ ΕΙΝΑΙ Η ΠΟΛΥΜΝΙΑ, ΕΝΑ ΠΟΛΥ-ΥΦΑΝΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΕΚ ΤΟΥ ΠΟΛΥ=(ΤΙΘΕΤΑΙ ΣΥΝΗΘΩΣ ΕΠΙ ΠΟΣΟΤΗΤΟΣ ΑΡΙΘΜΟΥ ΚΑΙ ΕΝ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΑΞΙΑΣ Η ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΠΟΙΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΣ ) ΚΑΙ ΤΗΣ ΛΕΞΗΣ ‘ΥΜΝΙΑ’= ΥΦΝΟΣ, ΥΦΑΩ (ΥΦΑΙΝΩ) ΚΑΙ ΥΦΗ=Ο ΛΕΠΤΟΣ ΙΣΤΟΣ ΤΗΣ ΑΡΑΧΝΗΣ, Ο ΜΟΛΙΣ ΟΡΑΤΟΣ .ΤΩΡΑ ΛΟΙΠΟΝ ΕΧΟΥΜΕ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΞΗΓΗΣΗ ΓΙΑ ΠΟΙΟ ΛΟΓΟ ΑΠΕΒΛΗΘΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΚΑΙΡΟ ΕΚ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΥΦ-ΑΣΜΑ Η ΕΝΝΟΙΑ ΑΣΜΑ..Ο ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ, Ο ΟΠΟΙΟΣ ΕΙΝΑΙ ΑΠΛΗ ΠΝΟΗ-ΑΕΡΑΣ, ΗΡΘΕ ΚΑΠΟΤΕ Η ΕΠΟΧΗ ΠΟΥ ΑΠΕΚΤΗΣΕ ΟΝΤΟΤΗΤΑ ΜΕ ΤΗ ΓΡΑΦΙΔΑ, ΟΠΩΣ Ο ΑΡΓΑΛΕΙΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙ ΤΗΝ ΚΛΩΣΤΗ. ΙΣΩΣ ΚΑΙ ΓΙΑΥΤΟ ΤΟ ΛΟΓΟ Η ΠΟΛΥΜΝΙΑ ΑΠΕΙΚΟΝΙΖΕΤΟ ΕΧΟΥΣΑ ΤΟ ΔΕΙΚΤΗ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΟ ΣΤΟΜΑ, ΣΤΗ ΓΝΩΣΤΗ ΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΒΟΛΗΣ ΣΙΩΠΗΣ.

Η ΜΟΥΣΑ ΟΥΡΑΝΙΑ

Στην Ελληνική μυθολογία, η Ουρανία είναι μία από τις ιερές εννιάδελφες Μούσες του Ελικώνα, κόρη του Δία και της Μνημοσύνης. Θεωρούνταν ιδεατή ανθρωπόμορφη θεά, εφευρέτης και προστάτης της Αστρονομίας και της Αστρολογίας.

Συνήθως απεικονίζεται φορώντας αστεροειδή στέφανο και εσθήτα κυανή, κρατώντας στο αριστερό χέρι παγκόσμια σφαίρα και στο δεξιό διαβήτη, που αποτελούν και τα «ιερά» σύμβολά της.

Η Μούσα Ουρανία ήταν προστατισσα των Ουρανίων Σωμάτων και γενικά της ατρονομίας που ανακάλυψε. Σύμφωνα με την παράδοση με το Διόνυσο γέννησε τον Υμέναιο και με τον Απόλλωνα το Λίνο. Ζωγράφιζαν την Ουρανία στεφανωμένη με αστέρια και προμετωπίδιο, μπλε φόρεμα, μπροστά της τρίποδα που επάνω είχε την ουράνια σφαίρα και διαβήτη.

Οι αρχαίοι Έλληνες απέδιδαν στην Ουρανία και μαντικές δυνάμεις. Κατοικία της ήταν ο ουράνιος θόλος, εξ ου και το όνομά της.

Επίσης «Ουρανίδες» ή «Ουρανίωνες» ονόμαζαν οι αρχαίοι τους 6 γιους και τις 7 κόρες του Ουρανού και της Γαίας, δηλαδή τους Τιτάνες (Ωκεανός, Κοίος, Υπερίων, Κρίος, Ιαπετός, Κρόνος) και και τις Τιτανίδες (Τηθύς, Ρέα, Θέμις, Μνημοσύνη, Φοίβη, Διώνη και Θεία). Tην ίδια δε ονομασία απέδιδαν εξ ίσου και σε όλους τους θεούς που κατοικούσαν στον ουρανό («Θεοί Ουρανίωνες», Ιλιάδα Α 570).

Η ΜΟΥΣΑ ΜΕΛΠΟΜΕΝΗ

Η Μελπομένη ήταν Μούσα της Ελληνικής μυθολογίας. Ήταν η μούσα της τραγωδίας, παρόλο τα χαρούμενα τραγούδια της. Κατά τη Θεογονία του Ησιόδου και του Απολλοδώρου ήταν κόρη του Δία και της Μνημοσύνης και μητέρα των Σειρήνων μετά του Αχελώου. Στην αρχή θεωρούταν μούσα του μέλους ή της ωδής, εξ ου και το όνομά της. Σ΄ αυτήν αποδίδεται η εφεύρεση της βαρβίτου με την οποία μέλπουσα «καθήδυνε» τους θνητούς ακροατές της, «θνητοίσι μελίφρονα βάρβιτον εύρε» (Ανθολογία ΙΧ 504) περιστοιχιζόμενη από την ακολουθία της, τις Ώρες και τις Νύμφες. Αργότερα όμως αποβαίνει η κατ΄ εξοχή μούσα της θεατρικής τραγωδίας. Με την Μελπομένη παρομοιάζεται, σε επίγραμμα του Αγαθίου η τραγωδός Αριάδνη της οποίας το άσμα, λέγει, αδόμενο με τραγικό στόμφο, έμοιαζε με την ηχηρή και πύρινη ωδή της Μούσας της Τραγωδίας. Η Μελπομένη ως Μούσα συνοδεύει με τις άλλες Μούσες τον Απόλλωνα αλλά και συνεργάζεται με τον Διόνυσο

Στις αγγειογραφίες συχνά απεικονίζεται κοντά στον Διόνυσο με μία τραγική μάσκα και φορώντας κοθόρνους, υποδήματα που παραδοσιακά φορούσαν οι τραγικοί ηθοποιοί. Συχνά επίσης κρατά μαχαίρι ή ρόπαλο (κορύνη) στο ένα χέρι και την τραγική μάσκα στο άλλο. Στο κεφάλι της απεικονίζεται να φορά στέμμα από κυπαρίσσι. Ενίοτε φέρει και ξίφος (επίδειξη θεατρικών παραστάσεων).

Η Μούσα αυτή έχει συναντήσει και υπερνικήσει την τραγωδία. Ενώ μέσα από τις καταστροφές η Μελπομένη έχει δει την τραγωδία σε όλες της τις μορφές, μέσα από αυτή την τραγωδία βοηθά να προβάλει ο θρίαμβος του ανθρώπινου πνεύματος. Θα λειτουργήσει ως οδηγός, για να εμπνεύσει τον άνθρωπο να αντεπεξέλθει την καταιγίδα.

ΚΛΕΙΩ Η ΜΟΥΣΑ ΤΗΣ ΕΠΙΚΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

Στην ελληνική μυθολογία η Κλειώ ήταν η Μούσα της επικής ποίησης και της Ιστορίας. Ήταν κόρη του Δία και της Μνημοσύνης.
Το όνομα της προέρχεται από τη ρίζα κλέω/κλείω που σημαίνει αφηγούμαι ή κάνω γνωστό.
Απεικονιζόταν με ένα ρολό περγαμηνών ή ομάδα από πλακίδια και με δάφνινο στεφάνι.
Είχε ένα γιο από τον Πίερο, τον Υάκινθο. Το πάθος μεταξύ της Κλειούς και του Πιέρου ήταν η τιμωρία της Αφροδίτης, όταν κάποτε η Κλειώ τόλμησε να την ειρωνευτεί για τον δεσμό της με τον Άδωνη.

Η ΜΟΥΣΑ ΕΡΑΤΩ- ΠΡΟΣΤΑΤΙΔΑ ΤΗΣ ΛΥΡΙΚΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΥΜΝΩΝ

Η Ερατώ ήταν μία από τις Εννέα Μούσες της ελληνικής μυθολογίας. Ήταν η Μούσα της λυρικής ποίησης και των ύμνων. Απεικονίζεται με μία λύρα. Κατά τον Ησίοδο (Θεογον. 78) είναι κόρη του Διός και της Τιτανίδος Μνημοσύνης. Εθεωρείτο προστάτιδα του γάμου και του έρωτα. Ακόμα θεωρείται εφευρέτης του χορού, των προς τους θεούς ύμνων και γενικότερα προστάτρια της Ποίησης. Κύριο σύμβολό της ήταν η λύρα, αλλά και η κιθάρα, η φόρμιγξ και η βάρβιτος. Απεικονίζεται πάντοτε όρθια και ενίοτε σχεδόν τελείως γυμνή.

Η Μούσα Ερατώ είναι αυτή που επινόησε τα ερωτικά ποιήματα, το γάμο, την ποίηση, την μουσική και την διαλεκτική.

Το όνομα Ερατώ προέρχεται από το ρήμα έρεσθαι και από τη λέξη έρως και εραστής. Τη ζωγράφιζαν καθιστή, να φορά στεφάνι από τριαντάφυλλα, με τη λύρα και το τόξο του έρωτος στα χέρια και την επιγραφή "Έρατώ Ψάλτριαν". Ο Απολλώνιος ο Ρόδιος ξεκινά το τρίτο κεφάλαιο του τέταρτου μέρους στα Αργοναυτικά με τους στίχους:

...«Και τώρα Μούσα Ερατώ, έλα κοντά μας και πες μας πώς ο Ιάσονας ...έφερε το χρυσόμαλλο Δέρας... από τον ερωτά του στη Μήδεια ... γιατί έχεις τις χάρες της Κύπριδας Αφροδίτης... και φέρνεις τη μαγεία στα ανύπαντρα κορίτσια...».