Η ΜΟΥΣΑ ΕΡΑΤΩ- ΠΡΟΣΤΑΤΙΔΑ ΤΗΣ ΛΥΡΙΚΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΥΜΝΩΝ

Η Ερατώ ήταν μία από τις Εννέα Μούσες της ελληνικής μυθολογίας. Ήταν η Μούσα της λυρικής ποίησης και των ύμνων. Απεικονίζεται με μία λύρα. Κατά τον Ησίοδο (Θεογον. 78) είναι κόρη του Διός και της Τιτανίδος Μνημοσύνης. Εθεωρείτο προστάτιδα του γάμου και του έρωτα. Ακόμα θεωρείται εφευρέτης του χορού, των προς τους θεούς ύμνων και γενικότερα προστάτρια της Ποίησης. Κύριο σύμβολό της ήταν η λύρα, αλλά και η κιθάρα, η φόρμιγξ και η βάρβιτος. Απεικονίζεται πάντοτε όρθια και ενίοτε σχεδόν τελείως γυμνή.

Η Μούσα Ερατώ είναι αυτή που επινόησε τα ερωτικά ποιήματα, το γάμο, την ποίηση, την μουσική και την διαλεκτική.

Το όνομα Ερατώ προέρχεται από το ρήμα έρεσθαι και από τη λέξη έρως και εραστής. Τη ζωγράφιζαν καθιστή, να φορά στεφάνι από τριαντάφυλλα, με τη λύρα και το τόξο του έρωτος στα χέρια και την επιγραφή "Έρατώ Ψάλτριαν". Ο Απολλώνιος ο Ρόδιος ξεκινά το τρίτο κεφάλαιο του τέταρτου μέρους στα Αργοναυτικά με τους στίχους:

...«Και τώρα Μούσα Ερατώ, έλα κοντά μας και πες μας πώς ο Ιάσονας ...έφερε το χρυσόμαλλο Δέρας... από τον ερωτά του στη Μήδεια ... γιατί έχεις τις χάρες της Κύπριδας Αφροδίτης... και φέρνεις τη μαγεία στα ανύπαντρα κορίτσια...».

Η ΜΟΥΣΑ ΕΥΤΕΡΠΗ Η ΠΡΟΣΤΑΤΙΔΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ

Η Ευτέρπη στην ελληνική μυθολογία ήταν μία από τις Μούσες, τις κόρες της Μνημοσύνης, με πατέρα τον Δία. Αποκαλούμενη η Δωρήτρια της Ευχαρίστησης, όταν αργότερα οι ποιητές όρισαν ρόλους σε κάθε μία από τις Μούσες, αυτή ήταν η μούσα της Μουσικής. Στους μεταγενέστερους κλασικούς χρόνους ονομάστηκε μούσα της λυρικής ποίησης και απεικονίστηκε κρατώντας έναν αυλό. Κάποιοι ισχυρίζονται πως αυτή εφηύρε τον αυλό ή διπλό φλάουτο, αν και οι περισσότεροι μυθογράφοι αποδίδουν στον Μαρσύα την εφεύρεσή του. Ο ποτάμιος θεός Στρυμόνας κατέστησε έγκυο την Ευτέρπη. Ο γιός της Ρήσος ηγήθηκε ομάδας Θρακών και σκοτώθηκε από τον Διομήδη στην Τροία, σύμφωνα με την Ιλιάδα του Ομήρου.

ΚΑΛΛΙΟΠΗ Η ΜΟΥΣΑ ΠΡΟΣΤΑΤΙΔΑ ΤΗΣ ΕΠΙΚΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ

Κατά τον Ησίοδο η Καλλιόπη ήταν η μεγαλύτερη και ευγενέστερη από τις 9 Μούσες. Προστάτις της επικής ποίησης και της Ρητορικής, καθώς και όλων των καλών τεχνών (Καλλιέπουσα).

Την Μούσα Καλλιόπη ιδιαίτερα την επικαλούνταν οι ραψωδοί προκειμένου να τους βοηθήσει στην έμπνευση. Με την επίκλησή της ξεκινούν και τα Ομηρικά έπη.

Αν και παρθένος κατά μερικούς η Καλλιόπη φέρεται κατ΄ άλλους ως μητέρα του Ιολέμου, εκ του Απόλλωνα, ή του Ορφέα ή του Λίνου, του Υμεναίου και του Κομαθέοντα. Πολλοί ήταν και εκείνοι που θεωρούσαν και τον Όμηρο ως γιο της.

Στις παραστάσεις της απεικονίζεται με μεγαλοπρέπεια και επιβλητικότητα με στέφανο δάφνινο ή χρυσό κρατώντας ή βιβλίο σε κύλινδρο ή πινάκιο και γραφίδα και συχνά με τα έπη του Ομήρου στους πόδες της.

Αυτή η παράσταση με πινάκιο και γραφίδα ενέπνευσε αργότερα την απεικόνιση της «Δόξας των Ψαρών» στον αγώνα του 1821, αλλά και πολλούς αγιογράφους σε παραστάσεις αγγέλων κατά τη Θεία Κρίση

ΟΙ ΜΟΥΣΕΣ

Οι μούσες στην αρχαία ελληνική μυθολογία είναι εννέα αρχαίες θεές. Ο Απόλλωνας ήταν ο ηγέτης τους (Απόλλων Μουσηγέτης).

Σύμφωνα με την Θεογονία του Ησιόδου, ήταν κόρες του Δία και της Μνημοσύνης.

Τα ονόματά τους είναι:

Καλλιόπη (επική ποίηση)

Ευτέρπη (μουσική)

Κλειώ (ιστορία)

Ερατώ (λυρική ποίηση)

Μελπομένη (τραγωδία)

Πολυμνία (Πολύμνια) (ιερή ποίηση)

Τερψιχόρη (χορός)

Θάλεια (κωμωδία)

Ουρανία (αστρονομία)

Ο Παυσανίας υποστηρίζει ότι υπήρχαν δύο γενιές Μουσών, όπου στην πρώτη γενιά ήταν 3 και ήταν κόρες του Ουρανού και της Γαίας, και στη δεύτερη, ήταν 9 και ήταν κόρες του Δία και της Μνημοσύνης. (Ελλάδος Περιήγησις, 9, 29, 1).

Οι αρχαιότερες Ελικωνιάδες Μούσες ήταν οι εξής:

Μνήμη (μνήμη)

Μελέτη (μελέτη)

Αοιδή (τραγούδι)